Torba Yasa kabul edildi. Peki neler içeriyor biliyor musunuz ?

yasa-teklifiMart sonuna kadar tamamen yasalaşması beklenen Torba Yasa Tasarısı, iş yaşamını yeniden şekillendirdi. Torba’da çalışanlara birçok sürpriz var

 

Kamuda çalışanlara ekstra izin Kamu kuruluşlarında işçi olarak çalışanlar, bakmaya mecbur olduğu eş, çocuk, anne, baba, kardeşleri varsa ve refakat etmemeleri durumunda hayati tehlike gündeme geliyorsa 6 ay izin alabilecek. Bu süre ücretsiz izin olacak ve aylık ödenmeyecek. Sorunun devam etmesi durumunda 6 ay daha aylıksız izin süresi uzatılabilecek.
İşçiler 10 yılı çalışarak geçirmişlerse, işçilik süreleri boyunca 1 kez olmak üzere 6 ay ücretsiz izin alıp çalışmayabilecekler.

KEY çözümü
Konut Edindirme Yardımı hak sahiplerine, Emlak Konut Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı Anonim Şirketi’nce (EGYO) ödenen kar paylarının ortaklığın yükümlülüğünü aşan kısmı Hazine tarafından EGYO'ya ödenecek.

Devlet tarafından yurtdışına gönderilen öğrenci ve memurlara, ataması yurt içi ve dışına yapılan memurların işçi eşlerine 8 yıla kadar ücretsiz izin verilebilecek. Bu izinler her defasında 1 yıllık olarak düzenlenecek.
Ücretsiz izin konusunda mazereti biten işçi, süreyi tamamlamadan hemen görevine dönecek. 10 gün içinde görevine dönmeyen kamudan istifa etmiş sayılacak. Memursa memuriyeti düşecek.

Kaza geçireni devlet tedavi ettirecek
Trafik kazası halinde tedaviyi devlet üstlenecek. Faturayı SGK ödeyecek.
Yeşil kart sahibi, sigortalı olarak işe başlaması halinde kendisi ve bakmakla yükümlü olduğu kişilerin yeşil kartları askıya alınacak. Genel sağlık hizmetlerinden yararlanma hakkı sona erdiğinde yeşil kart sahipliği devam edecek.

İşsizlik Sigortası Fonu’nun bir önceki yıl prim gelirlerinin yüzde 30'u, istihdamı artırmaya yönelik politika ve tedbirleri uygulamak, istihdamı koruyucu önlemler almak, işe yerleştirme ve danışmanlık hizmetleri temin etmek amacıyla kullanılabilecek.
İşsizlik ödeneğinden yararlanmak için aranan “son 3 yıl içinde en az 600 gün sigortalı çalışma ve son 120 gün sigorta pirimi ödenmiş olma” şartı da kaldırıldı.

İşçiler okula gönderilecek 
İl Özel İdareleri’nde görevli ancak ihtiyaç fazlası olan işçiler emniyet müdürlüklerine, karakollara veya okullara gönderilerek çalıştırılacak. Hatta talep olursa diğer kamu kurumlarında da görevlendirilebilecek.
Çalıştığı kurumda atama imkanı olmayan kamu çalışanları Devlet Personel Başkanlığı’nın belirlediği başka bir kurumdaki boş kadroya atanabilecek. Eğer okul müdürlüğünde boş kadro yoksa, nüfus müdürlüğüne müdür olarak atama yapılabilecek. Müdür kadrosundakiler ayrıca “araştırmacı” kadrosuna da atanabilecek.

Kamu çalışanına cezasızlık ödülü
Kamu çalışanlarının kademe ilerlemesinde “olumlu sicil” aranmasından vazgeçilip “disiplin cezası almama” şartı getirilecek. 6 yılda bir kademe ilerlemesi, disiplin cezası almamış kamu çalışanına verilecek. 8 yılda hiçbir disiplin cezası almayan bir kademe daha ilerletilecek.
Kamuda çalışan sözleşmeli personel, sendikalı olabilecek. Ancak greve teşvik etmesi, öncülük etmesi yasaklanacak.

Çalışanlara yapılan yersiz ödemeler, kurum hatasından kaynaklandıysa geri ödemesi iki yılda yapılacak.
Disiplin cezası alan ancak göreve dönen memurlara, görevde olmadıkları süreler için borçlanma hakkı tanınacak. 6 aylık süreye ilişkin primi 2 yılda ödeyebilecek.

Doğuma teşvik
Torba Kanun’un bazı maddeleri adeta Türkiye’nin yaşlanma tehlikesi bulunan nüfusunu yenilemek üzere hazırlandı. Erken doğum yapan kadın işçi, doğumdan önce kullanamadığı izni doğum sonrasında kullanabilecek. 8 hafta olan iznin kullanılmayan süresi yine 8 hafta olan doğum sonrası izne eklenecek.

Kamuda çalışan memurlara ise doktor raporu varsa hamileliğin 24’üncü haftasından önce, rapor yoksa 24’üncü haftadan itibaren ve doğumdan sonraki 1 yıl boyunca gece nöbeti, vardiyası yazılamayacak.
Doğum yapan memur veya eşi 2 yıla kadar ücretsiz izin alabilecek. Sadece doğuran değil, evlat edinen de bu haktan yararlanacak ve çocuğunu büyüttükten sonra işe dönecek. Ancak burada sınır, 3 yaşın altındaki bir bebeği evlat edinmek olacak.

Memurlara iyi haber
Memurlar kanser, hepatit, verem, akıl hastalığı, AIDS gibi uzun süreli tedavi gerektiren tedavi görüyorsa 18 aya kadar, diğer hastalıklarda 12 aya kadar izin alabilecek. Ancak doktor raporu zorunlu olacak.
Görevini yaparken saldırıya uğrayan, kaza geçiren veya meslek hastalığına yakalanan memur, iyileşene kadar izinli sayılacak.

Burslu veya yetiştirilmek üzere yurt dışına gönderilen memurların eşlerine, görev ve öğrenim süresi bitene kadar ücretsiz izin verilecek. 5 yıl hizmet süresi bulunan memur, en fazla 2 defada kullanmak üzere toplam 1 yıl ücretsiz izin kullanabilecek.
Muvazzaf askerliğe ayrılan memurlar askerlik süresince görev yeri saklı kalarak aylıksız izinli sayılacak.
Memurlar, kimlik numarası esas alınarak personel bilgi sistemine kaydolacak.

Özelde çalış, kamuda kıdem al
Özel sektörde uzun yıllar çalıştıktan sonra devlette çalışmaya başlayanlara Torba’dan müjde var. Bazı üst düzey kamu görevlerine yapılacak atamalarda, özel sektörde çalışılan yılları da hizmet süresi olarak kabul edilecek. Başbakanlık ve bakanlıkların bağlı ve ilgili kuruluşlarının müsteşar ve müsteşar yardımcıları ile en üst konumundaki genel müdür ve başkan kadrolarına atamalarda, özel sektördeki yıllar da kıdeme eklenecek. Diğer kadrolarda ise bu sürenin 4’te 3’ü hizmet süresine dahil edilecek ancak 6 yılla sınırlanacak.

Genel sağlık sigortası genişliyor
Genel Sağlık Sigortası’nın kapsamı genişliyor. Çıraklar, stajyerler, üniversitelerde hem okuyup hem de part-time çalışan öğrenciler, yabancı uyruklu öğrenciler, meslek edindirme kurslarına katılanlar Genel Sağlık Sigortası kapsamına giriyor.
İş-Kur’un açtığı kurslara katılanlar , kendileri üzerinden bakmakla yükümlü oldukları kişileri de Genel Sağlık Sigortası kapsamına alabilecek. Yabancı öğrenciler aylık 91 lira ödeyerek sağlık sigortasından faydalanırken, staj yapan avukatların primlerini Barolar Birliği ödeyecek.

Ev-ofis yasallaşıyor
Pratikte var olan “home office” yani evden çalışma artık yasal zemine kavuşuyor. Evden çalışma, uzaktan çalışma, çağrı üzerine çalışma gibi tam zamanlı olmayan işlerin de yasal çerçevesi çiziliyor.

Stajyer çalıştırma şartı
Türkiye’nin önemli bir sıkıntısı olan “ara eleman” için de teşvik edici hükümler geliyor. Mesleki eğitimdeki öğrencilerin staj yapacağı işyeri sayısı artırılıyor. 10’dan fazla sigortalı işçisi olan işyerleri, stajyer uygulaması kapsamına alınıyor. Eğer stajyer öğrenci 18 yaşını bitirdiyse asgari ücretin 3’te 1’i oranında ücret ödenecek. 20’nin üzerinde işçi çalıştıranlar 18 yaşın üstündeki stajyere asgari ücretin 3’te 2’si oranında ücret ödeyecek. 5-10 kişi arasında işçisi bulunan yerlerin staj kapsamına alınıp alınmayacağı konusunda Bakanlar Kurulu yetkili olacak.

Slikozis mağdurlarının sesi duyuldu
Kot taşlama yaparken gerekli önlemler alınmadığı için akciğerleri kullanılmaz hale gelen ve ölümü bekleyen slikozis hastaları için de Torba’da düzenleme var. Sigortalı olmayan ve slikozise yakalanan işçiler, meslekte kazanma gücünü yüzde 15 kaybetmesi durumunda SGK tarafından maaşa bağlanacak. Hayatını kaybetmeleri durumunda eşi ve çocukları aylığını almaya devam edecek. Slikozisin şimdilik tedavisi olmadığı için hastaların tamamına el uzatılmış oldu.

Gündelikçiye şoföre sigorta
Evlerde çalışanlar, kısmi süreli sözleşmeli çalışanlar, ay içinde 30 günden az çalışanlar, eksik günlerini 30 güne tamamlamakla yükümlü olacaklar. Ancak bu uygulama, 1 Ocak 2012’den itibaren başlayacak.
Tarımda, orman işlerinde çalışanlar, taksi, dolmuş, otobüs şoförü olarak çalıştırılanlar, vergi mükellefi olmaları durumunda sigortalı sayılacak.

Haftalık çalışma süresi 30 saatin altında olan çalışanlar, esnek çalışma türünde çalışanlar, eksik sürelerini borçlanabilecekler.
18 yaşından küçük olan ancak sigortalı çalışanların kazanç alt sınırı, yaşına uygun asgari ücretten az olamayacak.

“Sıfır kilometre işçi” özendirilecek
Torba Tasarı ile 2015 sonuna kadar “ilk defa işe alınacak her sigortalı için” özel sektördeki işverene, devletin sigorta primi desteği getiriliyor. Gerekli kaynak İşsizlik Fonu’nda biriken çalışanlara ait paydan ödenecek.
18 yaşından büyük 29 yaşından küçük erkeklerin 24 ay, meslek belgesi sahiplerinin ise 36 aydan 48 aya kadar değişen sürelerle primini devlet ödeyecek.

Tasarı yürürlüğe girdikten sonra meslek belgesi alanlar ve yetiştirme kurslarını bitirenler işe alındığında 1 yıl, İş Kurumu’na kayıtlı olup ilk defa işe alınanların ise 1.5 yıl boyunca primleri bu fondan karşılanacak. Ancak bu alışkanlık haline getirilemeyecek çünkü sigortalı yalnızca bir kez bu hakkı kullanabilecek.
İşverenin ise bu haktan yararlanması için SGK’ya prim ve ceza gibi borcu bulunmaması şartı aranacak. Bakanlar Kurulu isterse prim destek sürelerini 5 yıla kadar uzatabilecek.

3 ay kısa çalışma
Ekonomik kriz gibi nedenlerle haftalık çalışma sürelerinin azaltılması, işyeri faaliyetinin kısmen durdurulması ve geçici olarak faaliyetin durdurulması geçici olarak azaltılması, işyerinin faaliyetinin kısmen veya geçici olarak durdurulması hallerinde işyerinde 3 ayı aşmamak üzere kısa çalışma yapılabilecek.

İşsizlik Sigortası Fonu’ndan kısa çalışma ödeneği verilecek. Ödenek, brüt ücretin yüzde 60'ı oranında olacak. Miktar, asgari ücretin brüt tutarının yüzde 150'sini geçemeyecek. Bakanlar Kurulu, kısa çalışma ödeneğinin süresini 6 aya kadar uzatmaya yetkili olacak.

Share/Save/Bookmark